ნანა აფხაიძე
სამოქალაქო სამართალი · სისხლის სამართალი
ფასები · ჰონორარი
ადვოკატის მომსახურების ფასი - როგორ ყალიბდება ჰონორარი და როგორ შეადაროთ შეთავაზებები
კითხვა „რა ღირს ადვოკატი?“ ყველაზე ხშირია, რასაც კოორდინატორი ისმენს, და ყველაზე ნაკლებად აქვს ერთციფრიანი პასუხი. ადვოკატის ჰონორარი ფასების ცხრილიდან არ იკითხება: ის იმაზეა დამოკიდებული, რამდენი სამუშაოა საქმეში, რამდენ ინსტანციას გაივლის, რა სისწრაფით უნდა ჩაერთოს ადვოკატი და ვინ დგას მეორე მხარეს. ამიტომ ამ გვერდზე თანხებს ვერ ნახავთ - ნახავთ იმას, რაც თანხაზე მნიშვნელოვანია.
აქ ახსნილია, რა მოდელებით იანგარიშება ადვოკატის ფასები, რომელი გარემოება ზრდის ან ამცირებს მათ, რა ხარჯები რჩება ჰონორარის მიღმა, რა უნდა ეწეროს ხელშეკრულებაში და როგორ შეადაროთ ორი-სამი შეთავაზება ისე, რომ შედარება რეალური იყოს და არა მხოლოდ საბოლოო ციფრების.
გამოქვეყნდა
საიდან იწყება
რისგან შედგება ადვოკატის მომსახურების ფასი
ადვოკატთან ურთიერთობაში სამი სხვადასხვა ფულადი საკითხი ერთმანეთში ერევა. პირველი - კონსულტაცია: ერთჯერადი საუბარი, როცა ადვოკატი თქვენს სიტუაციას აფასებს და გეუბნებათ, რა გზები არსებობს. მეორე - ცალკეული სამუშაო: წერილის, პრეტენზიის, ხელშეკრულების ან განცხადების მომზადება, ერთ შეხვედრაზე ან მოლაპარაკებაზე დასწრება. მესამე - საქმის წარმოება: წარმომადგენლობა სასამართლოში, გამოძიების ორგანოში ან ადმინისტრაციულ უწყებაში, რომელიც თვეობით შეიძლება გაგრძელდეს.
სამივეს თავისი ლოგიკა აქვს. კონსულტაციის ფასი ხშირად წინასწარ არის ცნობილი, ცალკეული სამუშაო მოცულობით ფასდება, საქმის წარმოება კი ყოველთვის ინდივიდუალური შეთანხმებაა. როცა ადვოკატი ტელეფონით ზუსტ თანხას არ გისახელებთ, ეს თავის არიდება არ არის: მან ჯერ დოკუმენტები უნდა ნახოს და გაიგოს, რამდენ ნაბიჯს მოითხოვს საქმე.
მეორე მნიშვნელოვანი განსხვავება ჰონორარსა და ხარჯებს შორისაა. ჰონორარი ადვოკატის შრომის ანაზღაურებაა. ხარჯები კი ის თანხებია, რომლებიც საქმეს მესამე პირებისთვის სჭირდება - სასამართლოს, ნოტარიუსის, თარჯიმნის, ექსპერტის, აღმასრულებლის. საბოლოო ბიუჯეტი ამ ორის ჯამია, და კარგი შეთავაზება ორივეს ცალ-ცალკე აჩვენებს.
მოდელები
ჰონორარის მოდელები სიღრმეში: როდის რომელი ერგება საქმეს
მოდელის არჩევა ბიუჯეტის კონტროლის საკითხია. ერთი და იგივე საქმე სხვადასხვა მოდელით სრულიად განსხვავებულ რისკს ნიშნავს კლიენტისთვის.
ფიქსირებული ჰონორარი ეტაპზე
საქმე ეტაპებად იყოფა - მაგალითად, მოლაპარაკება და პრეტენზია, სარჩელის მომზადება, პირველი ინსტანცია, გასაჩივრება - და თითოეულს წინასწარ შეთანხმებული ფასი აქვს. კლიენტი ყოველი ეტაპის დასაწყისში იცის, რას იხდის. მთავარი კითხვა, რომელიც უნდა დასვათ: სად მთავრდება ეტაპი? მაგალითად, შედის თუ არა პირველ ინსტანციაში დამატებითი სხდომები, თუ საქმე გაჭიანურდა.
საათობრივი ანაზღაურება
იხდით რეალურად დახარჯულ დროს. მოდელი სამართლიანია, როცა სამუშაოს მოცულობის წინასწარ შეფასება შეუძლებელია, მაგრამ ბიუჯეტს ღიად ტოვებს. შეთანხმდით, რა ერთეულით ითვლება დრო, ითვლება თუ არა მგზავრობა და სატელეფონო ზარები, და რა სიხშირით მიიღებთ დეტალურ ანგარიშს შესრულებულ სამუშაოზე.
ყოველთვიური აბონენტი
ფიქსირებული თანხა თვეში შეთანხმებული მოცულობის მომსახურებისთვის - როგორც წესი, ბიზნესისთვის, რომელსაც მუდმივად სჭირდება ხელშეკრულებების გადახედვა, შრომითი საკითხები და მიმდინარე კონსულტაციები. მნიშვნელოვანია, ჩაიწეროს, რა შედის აბონენტში და რა ფასდება ცალკე: სასამართლო დავა ჩვეულებრივ აბონენტის გარეთაა.
შერეული მოდელი
კომბინაცია - მაგალითად, ფიქსირებული თანხა სარჩელის მომზადებაზე და საათობრივი ანაზღაურება სხდომებზე, ან აბონენტი მიმდინარე საქმეებზე და ცალკე შეთანხმება კონკრეტულ დავაზე. რთულ საქმეებში ეს ხშირად ყველაზე გულწრფელი ვარიანტია, რადგან სამუშაოს პროგნოზირებად ნაწილს ფიქსირებულად აფასებს, არაპროგნოზირებადს - დროით.
შედეგთან დაკავშირებული კომპონენტი
ზოგ ქონებრივ დავაში მხარეები თანხმდებიან, რომ ჰონორარის ნაწილი საქმის შედეგზე იქნება დამოკიდებული. ეს მხოლოდ კლიენტისა და ადვოკატის წერილობითი შეთანხმების საგანია და ყველა კატეგორიის საქმეს არ ერგება. თუ ასეთი პუნქტი შემოგთავაზეს, მოითხოვეთ ზუსტი განმარტება: რა ითვლება შედეგად, საიდან ითვლება წილი და რა ხდება, თუ საქმე მორიგებით დასრულდა.
ფაქტორები
რაზეა დამოკიდებული ადვოკატის ჰონორარი
ორი ერთი შეხედვით მსგავსი საქმე შეიძლება სრულიად სხვადასხვა ჰონორარს მოითხოვდეს. აი, რას აფასებს ადვოკატი შეთავაზების მომზადებისას.
ფაქტორიროგორ მოქმედებს ფასზე
სირთულეახალი სამართლებრივი საკითხი, ბევრი მხარე, სადავო ფაქტები ან უცხოური ელემენტი მეტ კვლევას და მომზადებას მოითხოვს, ვიდრე სტანდარტული, კარგად ნაცნობი სიტუაცია.
ინსტანციაპირველი ინსტანცია, სააპელაციო და საკასაციო სასამართლო სხვადასხვა სამუშაოა. საჩივრის მომზადება და ზემდგომ ინსტანციაში წარმომადგენლობა ცალკე ფასდება, ამიტომ წინასწარ ჰკითხეთ, რომელ ეტაპამდე მოიცავს შეთავაზება საქმეს.
სისწრაფეროცა ადვოკატს იმავე დღეს ან ღამით უწევს ჩართვა - დაკავება, ვადის ბოლო დღე, გადაუდებელი ღონისძიება - სხვა საქმეების გადაწევა უწევს, და ეს ჰონორარში აისახება.
დოკუმენტების მოცულობაათეულობით ხელშეკრულება, საბუღალტრო ჩანაწერი ან მიმოწერა გაცნობას და სისტემატიზაციას მოითხოვს. მოწესრიგებული საქაღალდე ადვოკატის დროს ზოგავს.
მგზავრობათუ საქმე სხვა ქალაქის სასამართლოში ან უწყებაშია, ჩნდება მგზავრობის დრო და ხარჯი. ზოგჯერ ადგილობრივი ადვოკატის აყვანა უფრო რაციონალურია.
ენაროცა კლიენტი ქართულად არ საუბრობს, ადვოკატი, რომელიც მის ენაზე მუშაობს, თარჯიმნის ხარჯს ზოგავს, მაგრამ დოკუმენტების ორენოვანი მომზადება დამატებით დროს მოითხოვს.
მეორე მხარედიდ კომპანიასთან, ბანკთან ან სახელმწიფო უწყებასთან დავა, რომელსაც ძლიერი იურიდიული სამსახური ჰყავს, ჩვეულებრივ მეტ წერილობით სამუშაოს და მეტ სხდომას ნიშნავს.
გამოცდილება და ბიუროდიდი ბიურო ან ვიწრო სპეციალიზაციის ადვოკატი ჩვეულებრივ მეტს ითხოვს, ვიდრე დამოუკიდებლად მომუშავე პრაქტიკოსი - თუმცა მარტივ საქმეში ეს სხვაობა ყოველთვის არ არის გამართლებული.
ადვოკატები, რომლებთანაც ფასს პირდაპირ შეათანხმებთ
კატალოგში 5 903 ვერიფიცირებული ადვოკატია. პროფილზე ყოველთვის ჩანს ლიცენზიის სპეციალიზაცია და სერტიფიკატის ნომერი, ქალაქები, ენები და კონსულტაციის ფასი კი - თუ ადვოკატმა ისინი გამოაქვეყნა.
დარეჯან ბუცხრიკიძე
სამოქალაქო სამართალი · სისხლის სამართალი
არჩილ ჩოფიკაშვილი
სისხლის სამართალი · სამოქალაქო სამართალი
ელდარი გელაშვილი
სამოქალაქო სამართალი · სისხლის სამართალი
კახაბერ ცხვირავაშვილი
სამოქალაქო სამართალი
თამაზ გურაშვილი
სისხლის სამართალი · სამოქალაქო სამართალი
ჰონორარის მიღმა
რა არ შედის ადვოკატის ჰონორარში
- სახელმწიფო ბაჟი
- სარჩელის, საჩივრის თუ სხვა მიმართვის შეტანისას სასამართლოს გადახდილი თანხა. ის კანონით დგინდება და ადვოკატს არ ეკუთვნის. ორიენტირისთვის გამოიყენეთ ჩვენი სასამართლო ბაჟის კალკულატორი - ბმული გვერდის ბოლოსაა.
- ნოტარიუსის მომსახურება
- მინდობილობის დამოწმება, ასლების დამოწმება, ნოტარიული აქტები. ადვოკატს თქვენს სახელით მოქმედებისთვის ხშირად სწორედ მინდობილობა ან ორდერი სჭირდება, და ნოტარიუსის საფასური ცალკე იხდება.
- თარგმანი და ლეგალიზაცია
- უცხოენოვანი დოკუმენტის ნოტარიულად დამოწმებული თარგმანი, აპოსტილი ან საკონსულო ლეგალიზაცია. უცხოური ელემენტის მქონე საქმეებში ეს ბიუჯეტის შესამჩნევი ნაწილი შეიძლება გახდეს.
- ექსპერტიზა და სპეციალისტის დასკვნა
- შეფასება, ხელწერის, სამედიცინო, სამშენებლო ან ფინანსური ექსპერტიზა. ექსპერტის ანაზღაურებას ის მხარე იხდის, ვინც ექსპერტიზას ითხოვს, საბოლოო განაწილებას კი სასამართლო წყვეტს.
- აღსრულების ხარჯები
- მოგებული გადაწყვეტილება თავისით არ სრულდება. აღსრულების ეტაპზე საკუთარი მოსაკრებლები და ხარჯები არსებობს, ხოლო ადვოკატის მონაწილეობა აღსრულებაში ხშირად ცალკე შეთანხმებას მოითხოვს.
- საჯარო რეესტრი და ამონაწერები
- უძრავი ქონების, საწარმოს ან სხვა რეესტრიდან ამონაწერი, ცნობა უწყებიდან, საფოსტო გზავნილი. ცალ-ცალკე მცირეა, მაგრამ ხანგრძლივ საქმეში გროვდება.
- მეორე მხარის ხარჯები წაგებისას
- სამოქალაქო დავაში წაგებულ მხარეს სასამართლომ შეიძლება დააკისროს მოგებული მხარის ხარჯები, მათ შორის წარმომადგენლობის ხარჯი კანონით დადგენილ ფარგლებში. ეს რისკი სარჩელის შეტანამდე უნდა შეფასდეს.
ხელშეკრულება
წერილობითი ხელშეკრულება ადვოკატთან: რა უნდა ეწეროს მასში
- მხარეები და ადვოკატის მონაცემები, მათ შორის ადვოკატთა ასოციაციის სერტიფიკატის ნომერი - რომ იცოდეთ, ვისთან გაქვთ საქმე და ვინ არის პასუხისმგებელი.
- მომსახურების ზუსტი ფარგლები: რა საქმეზე, რომელ ორგანოში ან ინსტანციაში და რა მოქმედებებს ასრულებს ადვოკატი. ზოგადი ფორმულირება „იურიდიული მომსახურება“ შემდგომში დავის წყაროა.
- ჰონორარის მოდელი და გადახდის გრაფიკი: ერთიანად, ეტაპებად თუ ყოველთვიურად, რა ვადაში და რა ფორმით - უნაღდოდ თუ ქვითრით.
- ავანსი, თუ ის არსებობს: რა სამუშაოს ფარავს და როგორ ითვლება საბოლოო ანგარიშსწორებისას.
- ხარჯები: რომელ ხარჯებს იხდის კლიენტი პირდაპირ, რომელს ადვოკატი წინასწარ და შემდეგ ანაზღაურებს, და საჭიროა თუ არა თქვენი თანხმობა გარკვეულ ზღვარს ზემოთ ხარჯზე.
- გადასახადის საკითხი: შედის თუ არა ფასში დღგ, თუ ადვოკატი ან ბიურო მისი გადამხდელია.
- ანგარიშგება: რა სიხშირით გაცნობებთ ადვოკატი საქმის მსვლელობას და, საათობრივ მოდელში, რა ფორმით წარმოგიდგენთ დახარჯული დროის ჩამონათვალს.
- ხელშეკრულების შეწყვეტა: როგორ შეუძლია ორივე მხარეს ურთიერთობის დასრულება და რა ბედი ეწევა იმ სამუშაოსთვის წინასწარ გადახდილ თანხას, რომელიც ჯერ არ შესრულებულა.
- კონფიდენციალურობა და ინტერესთა კონფლიქტის არარსებობის დადასტურება.
- თარიღი და ორივე მხარის ხელმოწერა, თითო ეგზემპლარი თითოეულს.
შედარება
როგორ შეადაროთ ადვოკატების შეთავაზებები ფასით და შინაარსით
იაფი შეთავაზება შეიძლება ძვირი აღმოჩნდეს, თუ ის საქმის მხოლოდ ნაწილს მოიცავს. შედარება ერთნაირ საფუძველზე უნდა მოხდეს.
ყველას ერთი და იგივე აღწერა მიაწოდეთ
მოამზადეთ მოკლე ტექსტი: რა მოხდა, რა გინდათ მიიღოთ, რა დოკუმენტები გაქვთ და არის თუ არა ვადა. როცა ყველა ადვოკატი ერთსა და იმავე ინფორმაციას ეყრდნობა, მათი შეთავაზებები შედარებადი ხდება.
მოითხოვეთ ფარგლები წერილობით
სთხოვეთ, მოკლედ ჩამოწეროს, რას მოიცავს შეთავაზება და რას არა. ორი ფურცელი, სადაც ერთში აპელაციაც შედის, მეორეში კი მხოლოდ სარჩელი, სხვადასხვა მომსახურებაა, თუნდაც საბოლოო ციფრები ახლოს იყოს.
იკითხეთ სცენარების შესახებ
რა ხდება, თუ მეორე მხარე მორიგებას შემოგთავაზებთ? თუ საქმე ზემდგომ ინსტანციაში გადავიდა? თუ ექსპერტიზა დაინიშნა? ადვოკატი, რომელიც ამ კითხვებს მშვიდად პასუხობს, საქმეს უკვე გეგმავს.
გაარკვიეთ, ვინ იმუშავებს
შეხვედრაზე ერთი ადვოკატი შეიძლება გესაუბროთ, სხდომაზე კი მეორე გამოცხადდეს. ეს ნორმალურია, თუ წინასწარ შეთანხმებულია და ხელშეკრულებაშიც აისახება.
შეადარეთ ხარჯების შეფასებაც
სთხოვეთ ადვოკატს მიახლოებით გითხრათ, რა ხარჯები მოსალოდნელია ჰონორარის გარდა. ერთ შეთავაზებას შეიძლება ეს ჩამონათვალი ჰქონდეს, მეორეს არა - და ეს თავისთავად სიგნალია.
გადაწყვიტეთ ნდობით, არა მხოლოდ ციფრით
ფასი ერთ-ერთი კრიტერიუმია. იმდენივე მნიშვნელოვანია, გაიგეთ თუ არა ადვოკატის ახსნა, რამდენად რეალისტურად შეაფასა რისკები და რამდენად ხელმისაწვდომია ის თქვენთვის საქმის განმავლობაში.
გაფრთხილება
საგანგაშო ნიშნები ფასზე საუბრისას
გარანტირებული შედეგი
სასამართლოს გადაწყვეტილებას ადვოკატი ვერ დაგპირდებათ. ფრაზა „ასი პროცენტით მოვიგებთ“ ან „ფულს დაგიბრუნებთ, თუ წავაგეთ“ პროფესიონალური შეფასება არ არის - ეს კლიენტის მოზიდვის ხერხია.
ნაღდი ფული შეთანხმების გარეშე
გადახდა ხელშეკრულებისა და ქვითრის გარეშე ნიშნავს, რომ შემდეგ ვერ დაამტკიცებთ, რაში გადაიხადეთ. ყოველ გადახდას დოკუმენტური კვალი უნდა ჰქონდეს.
„ნაცნობი სასამართლოში“
თუ ფასის ნაწილი ვიღაცის „მოგვარებისთვის“ ითხოვება, ეს არა მომსახურება, არამედ სერიოზული სამართლებრივი რისკია თქვენთვისაც. ასეთ შეთავაზებაზე საუბარი იქვე დაასრულეთ.
ფარგლების დაწერაზე უარი
ადვოკატი, რომელიც თანხას ასახელებს, მაგრამ არ გიწერთ, რას მოიცავს ის, მომავალში ყოველ დამატებით ნაბიჯზე ახალი თანხის მოთხოვნის სივრცეს იტოვებს.
ზეწოლა დღესვე გადაწყვეტაზე
გადაუდებელ საქმეებში სისწრაფე მართლაც საჭიროა, მაგრამ „ეს ფასი მხოლოდ დღეს მოქმედებს“ სავაჭრო ტაქტიკაა და არა სამართლებრივი აუცილებლობა.
მთელი თანხა წინასწარ, დაბრუნების პირობის გარეშე
ავანსი ჩვეულებრივი პრაქტიკაა. საფრთხე იწყება მაშინ, როცა ყველა ეტაპის ფული ერთბაშად ითხოვება და ხელშეკრულება არ ამბობს, რა ბრუნდება, თუ საქმე ადრე დასრულდა ან ადვოკატი შეიცვალა.
პლატფორმა
როგორ გეხმარებათ Coalition Legal ადვოკატის ფასის გარკვევაში
პირველი კონტაქტი პლატფორმაზე უფასოა: კოორდინატორი თქვენს საკითხს ისმენს, ადგენს, რომელი სფეროს ადვოკატი გჭირდებათ და სამუშაო საათებში 15 წუთში გეუბნებათ, ვინ დაგიკავშირდებათ. მასთან შეგიძლიათ ბიუჯეტზე ღიად ისაუბროთ - ეს არჩევანის ერთ-ერთი კრიტერიუმია და არა სამარცხვინო თემა.
ადვოკატის პროფილზე შეიძლება ეწეროს კონსულტაციის ფასი, რომელსაც თავად ადვოკატი ადგენს. საქმის წარმოების ჰონორარზე კი პირდაპირ ადვოკატთან თანხმდებით: პლატფორმა ამ შეთანხმების მხარე არ არის და კლიენტისგან საკომისიოს არ იღებს.
თუ ადვოკატის ჰონორარის გადახდა საერთოდ არ შეგიძლიათ, არსებობს სახელმწიფო იურიდიული დახმარება, რომელიც კანონით განსაზღვრულ კრიტერიუმების დამაკმაყოფილებელ პირებს და საქმეთა გარკვეულ კატეგორიებს ეხება. ეს ცალკე გვერდზე გვაქვს აღწერილი.
ხშირი კითხვები ადვოკატის ფასებზე
რატომ არ მეუბნება ადვოკატი ზუსტ თანხას პირველივე ზარზე?
იმიტომ, რომ ზარზე მან მხოლოდ თქვენი ვერსია იცის. ზუსტი შეთავაზებისთვის დოკუმენტების ნახვა და მეორე მხარის პოზიციის გაგება სჭირდება. პასუხისმგებლიანი ადვოკატი ჯერ საქმეს აფასებს, მერე ფასს.
კონსულტაცია ფასიანია?
კოორდინატორთან პირველი კონტაქტი უფასოა. ადვოკატთან კონსულტაციის პირობებს თავად ადვოკატი ადგენს - თუ ფასი მის პროფილზე წერია, წინასწარ იცით, რას ელოდოთ. დაზუსტება შეხვედრამდე ჯობს.
შეიძლება ჰონორარის ნაწილ-ნაწილ გადახდა?
ბევრი ადვოკატი თანხმდება ეტაპობრივ ან განწილვადებულ გადახდაზე, განსაკუთრებით ხანგრძლივ საქმეებში. მთავარია, გრაფიკი ხელშეკრულებაში ჩაიწეროს და არა სიტყვიერად დარჩეს.
თუ საქმეს მოვიგებ, ადვოკატის ხარჯს ვინ გადაიხდის?
სამოქალაქო დავაში სასამართლოს შეუძლია წარმომადგენლობის ხარჯის ანაზღაურება წაგებულ მხარეს დააკისროს, მაგრამ კანონით დადგენილი ზღვრით, რომელიც ყოველთვის არ ფარავს სრულ ჰონორარს. რამდენის დაბრუნება არის რეალისტური, ადვოკატს წინასწარ ჰკითხეთ.
ადვოკატის შეცვლა რომ მოვინდომო, ფულს დამიბრუნებენ?
ეს ხელშეკრულების შეწყვეტის პუნქტზეა დამოკიდებული. როგორც წესი, შესრულებული სამუშაო ანაზღაურდება, შეუსრულებლის ბედი კი შეთანხმებით წყდება - ამიტომ ეს პუნქტი ხელმოწერამდე წაიკითხეთ.
შედეგზე დამოკიდებული ჰონორარი ყველა საქმეზე შეიძლება?
არა. ეს მოდელი უფრო ქონებრივ დავებს ერგება და მისი გამოყენება ზოგ კატეგორიაში შეზღუდულია. თუ გაინტერესებთ, ადვოკატს ჰკითხეთ, რამდენად მისაღებია ის თქვენს კონკრეტულ საქმეში, და პირობები მხოლოდ წერილობით შეათანხმეთ.
იურისტი ადვოკატზე იაფია?
ზოგადი წესი არ არსებობს - ფასს სამუშაოს მოცულობა და გამოცდილება განსაზღვრავს, არა წოდება. განსხვავება სხვაგანაა: სისხლის სამართლის საქმეში დამცველად მხოლოდ ადვოკატი გამოდგება, და მხოლოდ ადვოკატი ექვემდებარება ასოციაციის ეთიკის კოდექსს.
გაარკვიეთ ფასი თქვენს კონკრეტულ საქმეზე
აღწერეთ საკითხი კოორდინატორს - ის 15 წუთში დაგიკავშირებთ შესაბამის ადვოკატთან, რომელიც საქმეს შეაფასებს და ჰონორარის პირობებს ღიად აგიხსნით. პირველი კონტაქტი უფასოა.